De échte opdracht van Johan vande Lanotte

Over de ware opdracht van «koninklijk bemiddelaar» Johan vande Lanotte kan eigenlijk weinig twijfel bestaan: tijd winnen, en liefst zoveel mogelijk. Ten eerste kunnen daarmee nieuwe verkiezingen nog tijdens het Belgische voorzitterschap van de Europese Unie vermeden worden, en ten tweede weet je maar nooit dat CD&V – en misschien zelfs N-VA – uiteindelijk toch nog overstag zouden gaan.

Ik hoop werkelijk uit de grond van mijn hart dat de verklaringen van de N-VA de laatste weken een stukje theater zijn geweest. Het zou immers straf zijn als men in die partij nog steeds zo naïef wil zijn te denken dat het Paleis en de PS níet onder één hoedje zouden spelen. De hantering van het wetsvoorstel over de splitsing van Brussel-Halle-Vilvoorde doet mij echter het ergste vrezen. Ook de manier waarop de partij meestapt in het rondje tijdswinst – en dus niet tijdsverlies – onder leiding van Johan vande Lanotte, boezemt weinig vertrouwen in. Of denkt men werkelijk veel bijval te kunnen oogsten voor meer fiscale autonomie voor Vlaanderen bij het Federaal Planbureau of de Nationale Bank van België? Over die zes «experts», waarvan er vijf links of links-liberaal zijn, en de zesde als «van oudsher CD&V» omgeschreven wordt, willen we het dan nog niet hebben. Het laat zich nu al raden welke modellen een tien op tien zullen krijgen omwille van hun haalbaarheid en duurzaamheid, en niet in het minst hun wenselijkheid, en welke een buis toebedeeld zullen krijgen. Desnoods zal men wel tot het achtste cijfer na de komma rekenen om aan te tonen wat aangetoond moet worden.

De échte opdracht die Johan vande Lanotte via koning Albert II meekreeg van Elio di Rupo, is natuurlijk zoveel mogelijk tijd te winnen. Reken het maar uit: pas tegen 8 november verwacht de bemiddelaar het eindrapport van het Federaal Planbureau en de Nationale Bank van België. Als daar al niet een paar dagen vertraging op zullen zitten… Voeg daar nog een paar dagen tijd aan toe voor de zes «experts», die volgens schema ten vroegste op 12 november klaar zouden moeten zijn met hun rapport. Zou het kunnen dat er alsnog enkele onduidelijkheden opduiken zodat er nog enkele dagen extra rekenwerk nodig zal zijn? Doe er dan nog een paar dagen bij voor de bemiddelaar zelf om zijn eindrapport op te stellen, en we schrijven al snel eind november of misschien zelfs begin december vóór Johan vande Lanotte zijn opdracht terug kan geven aan de koning.

Zelfs áls het besluit dan zou luiden dat er best zo snel mogelijk nieuwe verkiezingen zouden moeten komen, dan zullen die er alvast niet hoeven te komen voor einde januari of begin februari. En dus ver genoeg ná het Belgische voorzitterschap van de Europese Unie. Voor de gewone burger lijkt het misschien maar een frivoliteit, maar in kringen waar schijn zoveel belangrijker is dan werkelijkheid – zoals in Laken en de Brusselse salons dus – is zoiets essentieel. (En reken trouwens daarom maar dat Alexander de Croo nog hard zal moeten werken om zich ooit weer salonfähig te maken, want de schande die hij over hen heeft uitgestort door verkiezingen uit te lokken vlak vóór het voorzitterschap zal in Laken en de Brusselse salons nog lang herinnerd worden.)

Sommigen schijnen overigens te denken dat als Johan vande Lanotte zou mislukken, we onmiddellijk naar nieuwe verkiezingen zouden gaan. Om te beginnen kán Johan vande Lanotte natuurlijk niet mislukken, aangezien de tijdswinst op zich al een succes zal zijn. Maar belangrijker: het is zijn taak niet om uitspraken te doen over nieuwe verkiezingen of niet, wel of het kadaver van de regeringsonderhandelingen met zeven begin december aan Vlaamse zijde al in staat van ontbinding zal zijn of niet. Ik acht het immers vrijwel uitgesloten dat de PS en het Paleis al onmiddellijk naar nieuwe, bijzonder communautair getinte verkiezingen zouden willen gaan zonder eerst nog een poging te wagen een zogenaamde Regering van Nationale Eenheid op de been te brengen. Zo'n regering zou in het huidige parlement ook aan Vlaamse zijde nog over een meerderheid beschikken, terwijl het helemaal niet zeker is dat dat na nieuwe verkiezingen nog steeds het geval zal zijn. De peilingen geven voorlopig immers aan dat de N-VA helemaal niet op verlies afstevent. Waarom zou iemand die in juni nog zijn stem aan de N-VA gaf, dat begin volgend jaar trouwens niet opnieuw doen? Omdat de partij niet voldoende kiezersbedrog pleegde door slechts een eind, maar niet ver genoeg mee te gaan in de Franstalige eisen? De stelling van Louis Tobback dat de bevolking de N-VA op den duur wel beu zal worden, is daarom een hoogst twijfelachtige. Bij de PS en in Laken zal men ze wel graag willen geloven, maar of men er daar ook durft op te rekenen, dat is een andere vraag.

Wat trouwens alweer een slecht teken is voor het politieke inschattingsvermogen van de N-VA-top, is de uitlating van Siegfried Bracke dat hij «nieuwe verkiezingen niet uitsluit». Alsof de N-VA daarover iets te zeggen zou hebben. (En je zou van iemand die jarenlang Wetstraatjournalist is geweest trouwens toch een beetje meer politiek inzicht mogen verwachten.) De eerste voorwaarde voor nieuwe verkiezingen is natuurlijk dat de N-VA finaal de stekker uit de regeringsonderhandelingen zou trekken, iets wat ze tot nu toe nog niet heeft willen of durven doen. Maar de sleutel ligt uiteindelijk niet bij haar, maar wel bij de CD&V. De dag dat de CD&V bereid gevonden wordt om toch maar in een federale regering te stappen, zonder N-VA, zonder staatshervorming en zonder een splitsing van Brussel-Halle-Vilvoorde die naam waardig, zijn nieuwe verkiezingen van de baan. De tijd werkt daarbij ontegensprekelijk in het nadeel van de N-VA. Bovendien moeten we vaststellen dat de CD&V-fracties in de Kamer en de Senaat volgepakt zitten met ACW'ers. Zullen die op het moment van de waarheid werkelijk een eed van trouw en loyauteit aan de N-VA zweren, of toch maar liever in een federale regering stappen die het misschien wel vier jaar kan uithouden? Met sp.a en Groen! mee in de coalitie, en zonder de onbetrouwbare Bart de Wever en Alexander de Croo, is dat laatste heus niet uitgesloten.

Dat zo'n regering zonder N-VA politieke zelfmoord zou zijn voor de CD&V? Dat was het in de herfst van 2008, toen de N-VA eruit trok, ook al, maar het hield die partij niet tegen om toch maar in de federale regering te blijven zitten. De partij was zelfs zo vermetel dat kiezersbedrog uit te spelen als een kwaliteit tijdens de laatste kiescampagne, of hoe moet de slogan «Nooit opgeven» anders geïnterpreteerd worden? Bovendien, aan Yves Leterme, die zichzelf al heel flink vindt omdat zijn partij in zijn eigen kieskring slechts vijf procent achteruit ging, zal de koning het geen twee keren moeten vragen. Hij zal met veel plezier zelfs het bewijs leveren wat voor een groot staatsman hij is, ook al lacht men de nuttige idioot zowel in Wallonië als in Laken achter zijn rug vierkant uit.

Het enige wat de CD&V nodig heeft om in zo'n federale regering te stappen, is een goed voorwendsel, en dat heeft ze voorlopig nog niet. Maar hoe meer berichten er komen over ambtenaren die op hun promotie moeten wachten, een begroting die moeilijk loopt omdat er met twaalfden moet gewerkt worden, een sociaal akkoord dat er maar niet komt omdat de federale regering niet voor het glijmiddel kan zorgen, hoe groter de druk op de partij wordt om toch maar door de knieën te gaan. Misschien kan er zelfs een nieuwe misselijkmakende show opgezet worden rond de asielzoekers? Alle beetjes helpen.

Ook in 2007 werden er trouwens nog dure eden gezworen, tot begin december, dat men niet in een federale regering zou stappen zonder een voorafgaande splitsing van Brussel-Halle-Vilvoorde, en zonder een grote staatshervorming. Geruchten over een interim-regering waren maar gazettenpraat, tot de aanstelling van Guy Verhofstadt als formateur op 17 december. Amper vier dagen later kon de regering–Verhofstadt III al de eed afleggen. Om maar te zeggen dat het snel kan gaan als het moet, en als de CD&V maar mee wil.

Wat dan met de verklaringen van Elio di Rupo dat de N-VA in de federale regering móet, en dat hij nog geen ogenblik geijverd zou hebben voor een regering zonder hen? Tja, wat had hij anders kunnen zeggen – dat hij de N-VA liever kwijt dan rijk was? Eerlijker zou het ongetwijfeld wel geweest zijn, maar tactisch niet bepaald een meesterzet om op termijn zijn intrek te kunnen nemen in de Wetstraat 16. Het is wel ergerlijk dat geen enkele journalist in Vlaanderen dat doorzichtige ballonnetje wou doorprikken. Idem dito trouwens voor Groen! en sp.a, die maar meezongen wat Elio di Rupo hen voorzong. Soms vraag je je werkelijk toch af of de in het Nederlands verschijnende Noord-Belgische media werkelijk hun lezers, kijkers en luisteraars voor volslagen idioten houden, dan wel geen enkel zelfrespect meer hebben.

Maar hiermee is uiteindelijk wel duidelijk dat de klaagzang van N-VA dat Johan vande Lanotte zoveel tijd toegemeten kreeg getuigt van ofwel (en vooral: hopelijk) een stukje ferm theater, ofwel stuitende naïviteit. De enige echte opdracht van Johan vande Lanotte is immers zoveel mogelijk tijd te winnen, tot de CD&V door de knieën gaat. Of, als de druk ondertussen groot genoeg wordt, wil misschien zelfs ook de N-VA door de knieën gaan, kwestie van hun «historische kans» niet te verspelen. Je weet immers maar nooit: verleden week voerde de N-VA zélf de hoogdringendheid van de splitsing van Brussel-Halle-Vilvoorde af. Het was trouwens niet de eerste keer, maar al de tweede op minder dan een maand tijd. Er is dus nog hoop voor België, want beweerde partijvoorzitter Bart de Wever nog niet zo lang geleden niet dat niemand in Vlaanderen het einde ervan nastreeft?

De regering-Filip I, een familiekabinet

Op dit ogenblik circuleren er in de media enkele verhalen over een hervorming van de monarchie in België. In het bijzonder zou er een wens bestaan om te evolueren naar een meer protocollaire monarchie, om te verhinderen dat prins Filip, wanneer hij koning zal zijn, zich ooit politiek in de nesten zou werken. Die wens wordt bovendien gekoppeld aan een wens van huidig koning Albert II om op relatief korte termijn te kunnen aftreden. Uit doorgaans slecht ingelichte bronnen werd echter vernomen dat er in Laken aan een heel ander plan gewerkt wordt om het land uit de huidige politieke impasse te krijgen: een plan F met de F van familie en Filip.

Wie zijn eigenlijk de politici dat ze van prins Filip durven te stellen dat hij het niet zou kunnen? Ze leveren immers zelf elke dag het bewijs dat zij het in ieder geval niet kunnen. De politieke toestand van het land is vandaag zelfs zo ernstig, dat de koning de laatste vier maanden niet één keer de kans heeft gezien meer dan een week door te brengen op zijn buitenverblijf. De koning en zijn entourage zijn daarom tot het besluit gekomen dat het stilaan tijd wordt om het over een andere boeg te gooien. Het plan zou inhouden dat prins Filip over enkele weken al aan de macht zou kunnen komen, maar niet, zoals menigeen vermoedt, door het aftreden van koning Albert II.

Concreet zou het plan, in de omgang gewoonlijk omschreven als «plan F», eruit bestaan dat de politici nog tot 15 november, de dag van de dynastie, zouden krijgen om een oplossing voor de politieke impasse te vinden. Is er tegen dan geen oplossing, dan zou koning Albert II van zijn jaarlijkse toespraak gebruik maken om een familiekabinet aan te kondigen, met aan het hoofd ervan prins Filip. Hij zou de post van eerste minister waarnemen, en als straaljagerpiloot en ervaren helicopterbestuurder ook het departement Defensie voor zijn rekening kunnen nemen. Van geschut heeft hij wel niet zoveel verstand, maar kamervoorzitter André Flahaut zou al toegezegd hebben om hem met raad bij te staan wanneer er nog eens munitie aangekocht moet worden. Prinses Mathilde neemt Sociale Zaken en Volksgezondheid over, en toonde ook grote interesse voor Ontwikkelingssamenwerking. Tot deze morgen was zij nog in het door AIDS geteisterde Liberia, en een beter bewijs van haar engagement voor deze verantwoordelijkheden is nauwelijks denkbaar.

Het departement van Justitie zou naar prinses Astrid gaan. Als jarenlange voorzitster van het Rode Kruis heeft zij een groot gevoel voor rechtvaardigheid ontwikkeld, en is zij dus de geknipte vrouw voor de baan. Aangezien zij getrouwd is met een buitenlander, zou zij ook Buitenlandse Zaken overnemen. Dat zij naast Frans ook een paar woorden Duits en zelfs wat Engels spreekt versterkt alleen maar haar kandidatuur. Financiën zou overigens naar haar man, prins Lorenz, gaan. Zelfs Didier Reynders was het met de koning eens dat het eindelijk tijd werd voor een competent persoon op die post. De prins heeft zich ook bereid verklaard de portefeuille van Werk en Gelijke Kansen over te nemen. Hij is immers de enige in de familie die ooit nog echt gewerkt heeft, en als buitenlander is hij ervaringsdeskundige wat Gelijke Kansen betreft. Ook Migratie- en Asielbeleid zullen daarom onder zijn bevoegdheid vallen.

Het spreekt voor zich dat prins Laurent minister van Klimaat en Energie wordt. Ook Binnenlandse Zaken is voor hem, want met zijn moto kan hij zich snel en behendig in het binnenland bewegen. Als rebel van de familie is ook de post van KMO, Zelfstandigen, Landbouw en Wetenschapsbeleid een kolfje naar zijn hand. Zijn vrouw prinses Claire zou Ambtenarenzaken en Overheidsbedrijven overnemen – als Inge Vervotte dat kan, dan kan zij dat zeker. Dé verrassing is de post Ondernemen en Vereenvoudigen: prins Amadeo zou hiermee zijn kans krijgen te laten zien wat hij kan, en met zijn jeugdig enthousiasme is hij de geknipte man om te ondernemen, en de dingen te vereenvoudigen.

Zoals reeds geschreven is het de bedoeling dit familiekabinet aan te kondigen tijdens de traditionele toespraak aan de vooravond van de dag van de dynastie. Nadien zou de regering dan in de besloten huiskring de eed kunnen afleggen.

Uiteraard is dit plan F omstreden, en in het bijzonder Bart de Wever zou het helemaal niet genegen zijn. Kwatongen beweren dat hij precies omwille van dit plan en de deadline zijn nota geschreven heeft, in de hoop het nog te kunnen afwenden. De andere politieke partijen kijken veel positiever tegen het plan aan. De PS bijvoorbeeld had dan wel haar zinnen gezet op de post van eerste minister, maar nog belangrijker is het voor haar dat er een oplossing voor de huidige crisis komt, België één blijft, een staatshervorming voor minstens vier jaar in de koelkast wordt gestopt, en ondertussen de geldstromen van Noord naar Zuid intact blijven. Om diezelfde redenen sloten ook Ecolo en cdH zich aan bij het voorstel van koning Albert II, en zelfs MR was te vinden voor het voorstel.

Aan Vlaamse kant was er vooral bij Groen! enthousiasme voor het «plan F» van de koning. Toen partijvoorzitter Wouter van Besien het voorstelde op de partijraad, werd zelfs spontaan de Brabançonne gezongen. Bij de sp.a kwam veel kritiek uit de hoek van Frank Vandenbroucke, en de geruchten willen dat hij zou werken aan een scriptie die de nefasten effecten van een familiekabinet op de Sociale Zekerheid zou uitdiepen. In sommige formules zouden zelfs Griekse symbolen voorkomen! Open Vld zou het familiekabinet steunen omdat via prins Laurent ook de vrijzinnigheid vertegenwoordigd zou zijn in de regering. Bovendien heeft men het aan de top van de Open Vld moeilijk om erfopvolging principieel af te wijzen.

Bij CD&V was men eerder sceptisch omdat men vermoedde dat N-VA tegen zou zijn, en bovendien zelf geen ministers zou kunnen leveren. Een vurig pleidooi uit de hoek van Mark Eyskens zou echter de laatste twijfelaars er toch van overtuigd hebben toe te stemmen. Het besef dat de regering hoe dan ook al een parlementaire meerderheid – om over de populaire meerderheid nog maar te zwijgen! – achter zich zou hebben, speelde daarbij ook een rol.

Republika Blgska

Zowel Elio di Rupo als Philippe Moureaux schetsten de afgelopen dagen een scenario waarin een romp-België zich zou kunnen afscheiden van Vlaanderen. Dat romp-België zou in de eerste plaats moeten bestaan uit Wallonië en Brussel, maar via referenda zou de PS de bevolking in de zes faciliteitengemeenten de mogelijkheid willen geven om aan te sluiten. Hoewel het nergens in de Vlaamse media te lezen viel, is het plan totaal gespeend van elke vorm van realisme. En dat het doorgepraat zou zijn met Parijs kan in ieder geval uitgesloten worden.

Het scenario waarmee Elio di Rupo uitpakte en dat Philippe Moureaux nader probeerde te verklaren werd in de Vlaamse media op verbazing onthaald. De hevigheid waarmee de PS dit plan naar voren bracht kan misschien verwonderen, maar voor wie de Franstalige media in België al langer dan de laatste weken volgt, kan de inhoud zeker niet verrassen. De wens tot aanhechting van de zes faciliteitengemeenten is immers volledig consistent met het verzet tegen de splitsing van Brussel-Halle-Vilvoorde – anders zou het verzet tegen de splitsing van die kieskring behoorlijk absurd geweest zijn – en de in het verleden reeds uitdrukkelijk geformuleerde wens voor een corridor tussen Wallonië en Brussel. Voor de laatste der Belgicanen en de paar fellow travellers die zij nog hebben, moet het een onprettig ontwaken geweest zijn, al kan dit media-offensief van de PS voor hen ook nuttig zijn om te waarschuwen tegen het verderfelijk nationalisme van… de N-VA.

Het is echter duidelijk dat het plan van Elio di Rupo en Philippe Moureaux nog met haken en ogen aan mekaar hangt. Als het klopt dat de PS het einde van België reeds jarenlang voorbereidt, kan het resultaat niet anders dan bedroevend genoemd worden. In zijn ijver om als een ware generaal romp-België op de kaart af te bakenen, vergat Philippe Moureaux bijvoorbeeld ook Moeskroen mee te nemen. Het is dan ook niet helemaal zeker dat hij het ook echt zo bedoelde toen hij Voeren dan weer wel bij romp-België indeelde. Maar hoe dan ook, je zou toch een iets grotere zin voor detail mogen verwachten wanneer de PS-top de kaart van België wil hertekenen, in plaats van het dan maar met de Franse slag te doen. En dat zou men a fortiori mogen verwachten na hun wekenlange gejammer en geklaag over die «Toshiba boys» van Jean-Luc Dehaene die hen zo gerold zouden hebben bij de opstelling van de financieringswet in de jaren negentig.

Over de Franse slag gesproken, van een aanhechting bij Frankrijk schijnt voorlopig nog geen sprake te zijn. Het is voorlopig zowat het enige punt van realisme dat in het plan B van de PS terug te vinden is, ook al kan ik me niet van de indruk ontdoen dat een aanhechting bij Frankrijk uiteindelijk wel het ultieme doel is van de PS. Want wil Elio di Rupo enerzijds wel het merk België opeisen voor zijn rompstaat, over de federale schuld die daaraan vast zou zitten had hij het niet. Nochtans zou hij zichzelf in een wel heel zwakke onderhandelingspositie plaatsen om het leeuwendeel van die schuld in Vlaamse schoenen te steken, als hij werkelijk de naam België zou opeisen. Een ander detail waarover hij het niet had, was de staatsvorm van romp-België. Als hij het meent met het behoud van België, behoudt hij natuurlijk ook de monarchie waaraan hij zo gehecht schijnt te zijn. Maar het zou ook kunnen dat zulke zaken slechts details zijn die er eigenlijk niet toe doen. Wat maakt bijvoorbeeld de concrete verdeling van de federale schuld uit als de rekening uiteindelijk toch naar Frankrijk doorgeschoven zal worden?

Trouwens, op vijf minuten tijd kan men natuurlijk moeilijk alle details van die nieuwe – of oude – staat uit de doeken doen, maar hopelijk maakt men zich in de PS-bastions toch maar niet te veel illusies over een aansluiting bij Frankrijk. Natuurlijk voelt men zich in Parijs bijzonder geflatteerd door het aanbod, en gebiedsuitbreiding is iets wat geen enkele staat zomaar zal versmaden. Anderzijds zit men daar ook niet te wachten op enkele nieuwe armlastige departementen in het Noorden. Maar belangrijker: kan een regionale grootmacht die in het diepst van haar gedachten nog steeds een wereldmacht is, het zich veroorloven een precedent te schapen dat internationaal alleen maar voor problemen kan zorgen? Het is misschien een punt waar men bij de PS nog niet stil bij gestaan heeft, maar wel één met grote gevolgen.

Omwille van haar eigen minderheden heeft Frankrijk immers altijd huiverachtig gestaan tegen elke vorm van separatisme waar dan ook ter wereld. Zelfs in Québec of Wallonië wil Frankrijk gewoonlijk liefst niet betrapt worden op al te openlijke sympathieën voor de lokale Franstalige zaak. Als gevolg daarvan heeft Frankrijk ook altijd weigerachtig gereageerd op het hertekenen van staatsgrenzen, zoals onder meer bleek bij de onafhankelijkheid van de Baltische staten of het uiteenvallen van Joegoslavië. Nog sceptischer staat men tegenover Kosovaarse scenario's, waar een gebied zich afscheurt van de ene staat in de hoop zich ooit te kunnen aansluiten bij een andere. Het aantal demonen dat zulke scenario's telkens weer oproepen alleen in Europa al, valt amper te overzien, en het verklaart waarom de Kosovaarse onafhankelijkheid international zoveel voeten in de aarde had, en nog steeds omstreden is. Moldavië, met een vlag quasi identiek aan de Roemeense, is een ander geval dat illustreert hoeveel moeilijker het is voor een gebied om aan te sluiten bij een buurland dan af te scheiden van het oorspronkelijke moederland. Over de hete aardappel Transnistrië willen we het dan nog niet eens hebben.

Het plan B van Elio di Rupo en Philippe Moureaux verliest echter alle contact met de werkelijkheid waar het gaat over de zes faciliteitengemeenten in de Vlaamse Rand rond Brussel. Als er immers één ding is waar men internationaal als de dood voor is, dan wel referenda van gemeente tot gemeente om de lokale bevolking te vragen aan welke zijde van de grens zij zouden willen wonen. Als Frankrijk zoiets niet alleen zou toelaten, maar zelfs zou ondersteunen in de Zes, hoe zal het dan de organisatie van gelijkaardige referenda kunnen weigeren aan, bijvoorbeeld, de Republika Srpska of de Krajina, om over de Servische enclaves in Kosovo nog maar te zwijgen? Was het trouwens Nicolas Sarkozy zelf niet die in de zomer van 2008 nog ging bemiddelen tussen Rusland en Georgië over Zuid-Ossetië en Abchazië? Na de aanhechting van de zes faciliteitengemeenten bij Frankrijk via gemeentelijke referenda zullen ze hem in het Kremlin graag nog een tweede keer zien langskomen om één en ander door te praten. Of hij in de Georgische hoofdstad Tbilisi nog even welkom zou zijn, is een andere vraag.

En zelfs als men in Parijs in eerste instantie de principes, die men anders met zoveel vuur verdedigd heeft, even overboord zou willen gooien omdat het hemd nu eenmaal nader is dan de rok, dan zijn er nog altijd Berlijn, Londen en Washington DC om de Franse politici bij de les te houden. En, laten we dat niet vergeten, Brussel zelf ook, als hoofdstad van de EU. Inderdaad, men kan van de Europese Unie zeggen wat men wil, maar ik kan me moeilijk voorstellen dat men er daar erg geïnteresseerd zou zijn om in de eigen achtertuin precedenten te scheppen die in een mum van tijd een heleboel internationale en diplomatieke problemen zouden kunnen creëren. Zelfs binnen de eigen grenzen van de Unie, met onder meer Hongaarse minderheden in zowat elk buurland van Hongarije, of de Noord-Ierse kwestie. Gaat men daar bijvoorbeeld ook per graafschap een referendum organiseren over aansluiting bij de Ierse republiek? Als ik Elio di Rupo en Philippe Moureaux één ding zou willen aanraden voor een geslaagde afscheuring van de Republika Blgska van Vlaanderen, dan wel dat ze alvast de plannetjes voor gemeentelijke referenda in de Zes onmiddellijk zouden opbergen. Nog maar een poging zo'n referendum te organiseren zou er immers onmiddellijk en definitief voor zorgen dat de internationale gemeenschap voor de opdeling van België niets anders meer zou aanvaarden dan de interne grenzen.

Welke conclusie levert dit alles op? Ten eerste dat het met de concrete invulling van plan B aan Franstalige zijde nog niet helemaal snor zit. En ten tweede, dat men binnen de PS de trappers even goed kwijt is. En misschien nog altijd is. Dit media-offensief is geen nauwkeurig uitgekiende mediastunt om Vlaanderen de stuipen op het lijf te jagen (zoals bijvoorbeeld Alexander de Croo schijnt te denken). In dat geval zou Elio di Rupo immers niet met het scenario uitgepakt hebben bij L'indiscret, een programma op de RTBf waar in Vlaanderen alleen de hardere nationalisten naar kijken. Charles Bricman schijnt dan weer de mening toegedaan te zijn dat het niet gaat om een electorale positionering van de PS, maar een bewuste strategie om de onvrede in de Franstalige publieke opinie te kanaliseren. Ik vrees echter dat het plan B daarvoor te veel met haken en ogen aan mekaar hangt, en dat de presentatie ervan te slecht uitgewerkt was om de PS van zoveel bewuste handeling te verdenken. Waarschijnlijker lijkt het mij dat de PS op dit ogenblik gewoon deel uitmaakt van die ontevreden Franstalige publieke opinie, en dat de hele vertoning een ongecontroleerde communautaire steekvlam was.

Dit betekent echter niet dat men in Vlaanderen zomaar op z'n twee oren kan slapen wat referenda in de zes faciliteitengemeenten betreft. Die gemeenten kennen immers anti-Vlaamse gemeenteraden, wat onder meer tot uiting komt in de resoluties tot aansluiting bij het Brusselse Gewest, zoals die daar met de regelmaat van de klok aangenomen worden. Het is dus best mogelijk dat enkele of zelfs alle burgemeesters tenminste pogingen zullen ondernemen tot het organiseren van referenda, of in de gemeenteraden resoluties zullen willen aannemen om zich aan te sluiten bij romp-België. De Vlaamse politici moeten er dan ook voor zorgen dat ze hun argumenten klaar zullen hebben wanneer het zover is, en het kan daarbij geen kwaad als men ook binnen de Vlaamse Beweging eens goed nadenkt over die zaken. Liefst van al zonder al te veel taboes, en als het even kan ook met een beetje zelfvertrouwen.

En of Bart de Wever een psychologisch geval is

Het valt niet vaak voor dat ik het gloeiend eens ben met de overgrote meerderheid van de Franstalige pers in België, maar dat Bart de Wever een psychologisch geval is, dat staat na amper enkele dagen «verduidelijking» als een paal boven water. Hoe anders valt te verklaren dat de N-VA-voorzitter zich nog steeds binnen het Belgische referentiekader blijft bewegen, daar waar PS-voorzitter Elio di Rupo zonder blikken of blozen met de Anschluss van de zes faciliteitengemeenten in de Vlaamse Rand dreigt?

Het is misschien goed de Vlaamse eisen die de N-VA tot nu toe op tafel gelegd heeft even te overlopen, om de uitspraken van de Franstalige politici van de laatste uren en dagen in het juiste kader te plaatsen. De N-VA wil een splitsing van Brussel-Halle-Vilvoorde, maar uit allerlei lekken blijkt dat de N-VA deze zomer bereid was tot verregaande toegevingen aan de Franstaligen, met onder meer – dus niet alleen – een inschrijvingsrecht in de zes faciliteitengemeenten waardoor de splitsing deels weer ongedaan zou gemaakt worden. Verder eiste de partij minstens vijftig procent fiscale autonomie in de personenbelasting, en een splitsing van de kinderbijslag volgens de gemeenschappen, niet de gewesten. Daarmee zijn we nog ver verwijderd van volledige fiscale autonomie in álle beleidsdomeinen, terwijl van een splitsing van de Sociale Zekerheid al lang geen sprake meer is. Wie eens even terugblikt naar het verkiezingsprogramma van de N-VA kan niet anders dan vaststellen dat Bart de Wever aan de onderhandelingstafel al bijzonder veel water in zijn wijn heeft laten doen.

Is de N-VA dus bereid zwaar te betalen voor niets meer dan een toepassing van de Grondwet in Vlaams-Brabant, en eist ze alleen nog maar een homeopathische herinnering aan het einde van de enorme transfers van Noord naar Zuid, dan lijkt het aan de overzijde van de taalgrens wel of Bart de Wever niet minder dan één of andere Endlösung van het Franstalige probleem voorgesteld heeft. Elio di Rupo eist bijvoorbeeld meer respect voor de Franstaligen. Of correcter: respect voor de Waalse coalitie van PS, cdH en Ecolo, want hij verbiedt Bart de Wever nog contact op te nemen met Didier Reynders van de MR. Van hoeveel respect getuigt dit eigenlijk? Ziedaar bewijsstuk #1 dat het met de bovenkamer van Bart de Wever tegenwoordig niet zo goed gesteld is, want voor zover ik weet is hij nog steeds bereid de «16» op een dienblaadje aan te bieden aan iemand die hem afblaft met wie hij wel en niet contacten mag onderhouden.

Over respect gesproken, veel respect voor de taal-, gewest- en gemeenschapsgrenzen heeft Elio di Rupo ook al niet. In een hysterische bui – theatrale psychopaat? – liet hij zich ontvallen dat als Bart de Wever niet beter naar zijn pijpen danst, hij de merknaam België zal opeisen om Wallonië, Brussel en de zes faciliteitengemeenten in de Vlaamse Rand er onder te verenigen. Een beetje België dat zich dan afscheurt van Vlaanderen, of hoe moet je dat eigenlijk precies omschrijven? Of hij samen met de merknaam België ook de volledige federale schuld wil opeisen, daar was hij niet zo duidelijk over, maar mij lijkt dat niet meer dan de logica zelve. (Terloops: Philippe Moureaux schijnt ook Voeren bij België te willen voegen, maar liet Moeskroen in Menapië, pardon, Vlaanderen liggen.) De vraag stelt zich hoe dan ook meer en meer of de S in PS eigenlijk voor séparatiste staat. Maar opnieuw, en dit is bewijsstuk #2, wat bezielt Bart de Wever nog te willen onderhandelen met iemand die het essentiële verschil tussen het mijne en het dijne niet schijnt te kunnen snappen?

Nog iemand die zich gisteren liet opmerken, was Joëlle Milquet. Eigenlijk moet je zo al goed gek zijn om met haar 120 dagen aan de onderhandelingstafel te willen zitten (bewijsstuk #3). Maar gisteren presteerde ze het om voor de camera vast te stellen dat als Bart de Wever een akkoord wil, dat toch snel kan gebeuren, want «alles ligt al op tafel». Met andere woorden: zij snapt niet waarom Bart de Wever toch zo moeilijk doet, want als hij nu eens het aangeboden akkoord, inclusief de twaalf «c'est reporté» principes voor de financieringswet zou aanvaarden, dan zijn de problemen toch van de baan? Je vraagt je af of ze alle zes miljoen Vlamingen soms voor volslagen idioten zou houden. Dankzij haar uitmattingsproces van zowel 2007 als 2010 liggen de tijden ondertussen al lang achter ons dat niet iedere Vlaming bij het aanhoren van die onzin spontaan zelf opwerpt dat de problemen toch ook van de baan zouden zijn als de Franstaligen niet zouden dwarsliggen in Halle-Vilvoorde, en verder de Vlaamse eisen om meer financiële autonomie zouden slikken zonder morren.

De vraag waar ik vandaag dan ook mee zit, is: waar ziet Bart de Wever eigenlijk nog enige onduidelijkheid die uitgeklaard zou moeten worden? Als het de bedoeling is dat hij volgende maandag ook een opstelletje aflevert aan koning Albert II, hoeft hij eigenlijk niet meer te doen dan wat knippen en plakken uit de politieke bladzijden van de kranten van vandaag, want aan duidelijkheid laten die eigenlijk niet te wensen over. Wat bezielde Bart de Wever trouwens om deze opdracht te aanvaarden? Ja, wat bezielde hem om als republikein op een vrijdagavond nog snel naar Laken te rijden voor zoveel onzin, in plaats van gewoon gezellig thuis te blijven bij vrouw en kinderen om er eens een leuke familieavond van te maken? Een andere verklaring dan dat er in het beste geval maar één, in het ergste geval zelfs meerdere vijzen bij hem los zitten, heb ik niet.

En in zijn plaats zou ik in ieder geval die lessen valschermspringen toch nog even uitstellen…

Peiling De Standaard/VRT: Marktleiderschap N-VA bevestigd

De resultaten van de peiling die De Standaard en de VRT gisterenavond publiceerden bevestigen de resultaten van de laatste verkiezingen en de twee peilingen van concurrent La Libre Belgique eerder deze herfst: de N-VA blijft de onbetwiste marktleider in partijpolitiek Vlaanderen. Tegelijkertijd zijn er enkele opvallende verschillen met de peilingen van de concurrent. In het bijzonder over de evolutie van Vlaams Belang en de sp.a zijn de twee peilers het duidelijk niet eens.

Deze peiling werd afgenomen in een politiek zeer instabiele periode, en moet dus met het nodige voorbehoud benaderd worden. Zo trok de N-VA de stekker uit de preformatie toen ongeveer een derde van de peiling nog uitgevoerd moest worden, en van zulke gebeurtenis mag toch verwacht worden dat ze haar sporen nalaat bij de kiesintenties. Volgens het peilingsbureau TNS Dimarso was er echter geen verschil te zien in de kiesintenties van de Vlamingen voor en na, maar ik zou daar toch tegenover willen plaatsen dat daarvoor misschien enkele dagen bezinningstijd nodig zouden geweest zijn. Koning Albert II trok per slot van rekening toch ook enkele dagen uit, en heeft uiteindelijk zelfs een «verduidelijker» moeten aanstellen omdat hij kop noch staart aan de situatie kan krijgen.

Dat neemt niet weg dat de resultaten van deze peiling eigenlijk voor niet veel verrassingen zorgen, ook al doet men bij de twee media die de peiling betaalden hard zijn best om het tegendeel te bewijzen. Dat N-VA afgetekend aan de kop staat in partijpolitiek Vlaanderen, en er zelfs nog een beetje winst bijdoet sedert de verkiezingen van 13 juni wisten we reeds uit de twee peilingen van La Libre Belgique. CD&V blijft min of meer status quo, al betekende dat bij La Libre Belgique eerder licht verlies dan lichte winst. Het verschil bij de twee peilers zorgt er echter voor dat in een simulatie voor de zetelverdeling in het Vlaams Parlement het oude kartel van N-VA en CD&V nu een comfortabele meerderheid van 67 zetels zou halen. Zelfs in procenten halen de twee partijen samen nu een meerderheid, met 51,7% van de stemmen. Ander opmerkelijk feit: de N-VA scoort vandaag bijna een procent hoger dan het maximum dat het kartel CD&V–N-VA ooit behaalde (32,7% op 25 november 2006 in een peiling van De Standaard en de VRT). Wie had het toen kunnen vermoeden?

Kijken we naar de andere partijen, dan blijkt dat De Standaard en VRT enerzijds en La Libre Belgique het eens zijn over de evoluties voor Open Vld (licht verlies), Groen! (status quo) en Lijst Dedecker (status quo ver onder de kiesdrempel), maar niet voor sp.a en Vlaams Belang. La Libre Belgique peilde voor sp.a eerst een behoorlijk verlies, vervolgens een licht verlies, terwijl De Standaard en de VRT de partij op een lichte winst zetten. Het verschil tussen de twee resultaten bedraagt ongeveer een foutenmarge. Voor het Vlaams Belang bedraagt het verschil een ruime foutenmarge: La Libre Belgique ziet voor de partij een status quo, terwijl De Standaard en de VRT een significant verlies meten. Wat moeten we daar als kijker/lezer van denken?

Ik denk dat voor beide partijen – en eigenlijk geldt de volgende conclusie al evenzeer voor CD&V en Open Vld – de resultaten van de peilingen bevestigen dat ze het op dit ogenblik absoluut niet goed doen, en dat er voor hen nog veel werk aan de winkel is. Partijvoorzitter Bruno Valkeniers van het Vlaams Belang bijvoorbeeld mag in zijn commentaar dan nog zeggen dat een kiescampagne al snel een paar procenten verschil zou kunnen maken, een zekerheid is dat absoluut niet. Andere partijvoorzitters troosten zich ongetwijfeld met dezelfde gedachte. Maar fundamenteler: het is duidelijk dat de N-VA er tijdens deze regeringsonderhandelingen goed in geslaagd is alle media-aandacht naar zich toe te trekken, en daarvoor ook beloond wordt in de peilingen. Een affaire zoals die rond Kim Geybels doet de partij trouwens geen averij oplopen. Voorlopig spelen de andere partijen alleen maar een bijrol in het hele verhaal, en zolang dat blijft duren en de N-VA geen grote flaters maakt, denk ik dat daar weinig verandering in zal komen.

Bovendien: het initiatief, dat in Vlaanderen al bij de N-VA lag, wordt nog eens nadrukkelijker bij die partij gelegd. Want kan en moet men zelfs de resultaten van deze peiling relativeren, het belang van de publicatie ervan mag niet onderschat worden, niet in het minst op de regeringsonderhandelingen. Er gaat immers een wereld van verschil tussen de publicatie van een peiling die de N-VA een derde van de stemmen geeft, en een andere die zegt dat de partij zelfs geen kwart meer zou halen. Wat dat betreft is het toch wel een bijzonder gelukkig toeval dat voor haar de resultaten in deze peiling gelijklopend zijn met die van La Libre Belgique. Het is daarmee alvast één zaak waarrond de koninklijke verduidelijker Bart de Wever voorlopig geen verdere duidelijkheid hoeft te scheppen.

Bijlage: Overzicht van alle peilingen in Vlaanderen sedert 2004 (PDF).

Hoe de N-VA zich deze week heeft laten rollen

Minder dan 24 uur na het overleg tussen Bart de Wever en Elio di Rupo werd al duidelijk dat de partijvoorzitter van de N-VA zich meesterlijk heeft laten rollen. Het zijn immers Elio di Rupo, zijn PS en België die zich met de high-levelgroep een week tijd hebben gekocht, terwijl de N-VA eigenlijk niets meer te winnen had. De Franstaligen tonen daarmee aan dat ze hun les uit 2007 geleerd hebben, terwijl de N-VA blijkbaar nog steeds in Belgische sprookjes wil blijven geloven.

Gisteren ging de zogenaamde high-levelgroep die zich zal buigen over de financieringswet aan de slag in de Kamer met een eerste vergadering. Maar wat is eigenlijk het mandaat van die groep? Volgens De Standaard moet de groep «de discussie over de financieringswet […] aanvatten, ‘zowel over de inhoud van de principes, als de gevolgen van de opties die in aanmerking kunnen worden genomen’». Lees: er zal over vanalles en nog wat gepalaverd worden, en dat minstens – niet hoogstens – een week lang. Ziedaar de eerste fout van de N-VA: geen klaar en duidelijk afgelijnd mandaat.

Tweede fout: welk resultaat moet er volgende maandag (of dinsdag, of woensdag, …) op tafel liggen? We citeren opnieuw uit De Standaard: «In de loop van volgende week volgt een evaluatie van de vooruitgang binnen de high-levelgroep en van de informele contacten die de koninklijke bemiddelaars plannen om de standpunten over de andere institutionele thema's dichter bij mekaar te brengen.» Maar wat betekent een «evaluatie van de vooruitgang»? Als de Franstaligen bij elk van de twaalf principes een zin of twee–drie bijschrijven, zal dat dan al geen «vooruitgang» zijn? En zullen hun twee bijhuizen in Vlaanderen – Groen! en sp.a – niet met veel ijver verkondigen dat er alweer veel, zeer veel vooruitgang is geboekt, dat er nog nooit zoveel op tafel heeft gelegen, en dat het jammer zou zijn dat de regeringsonderhandeling zouden stranden op zo'n korte afstand van zo'n gunstig akkoord? Je zou denken dat de N-VA na honderd dagen onderhandelen en meta-onderhandelingen tenminste díe les dan toch zou geleerd hebben.

Maar er is meer, en daar zit eigenlijk de grootste fout van de N-VA. Alweer een week tijd geeft de Franstaligen en België de gelegenheid om nog meer druk te zetten op de CD&V, een CD&V die trouwens stilaan begint te wankelen. Laurette Onkelinx liet wat dat betreft gisterenochtend bij Bel RTL al eens diep in de Franstalige kaarten kijken: wie tussen de lijnen kan lezen snapt dat de PS hoopt verder een wig te kunnen drijven tussen N-VA en CD&V, en de komende zeven dagen in de eerste plaats dáár haar energie zal willen gebruiken. En als daarvoor wat gepalaver in een high-levelgroep nodig is, dan zij het zo. Overigens zagen sommigen in de uitlatingen van Laurette Onkelinx een nodeloze provocatie aan het adres van de N-VA, maar eigenlijk ging het om niet meer dan een uitschuiver, een beetje zoals de «c'est reporté» van Joëlle Milquet. Zo gaat dat nu eenmaal wanneer men zich al in een overwinningsroes bevindt, want inderdaad: zit men niet opnieuw met zeven aan tafel, zoals de PS wil, in plaats van maar met twee, zoals de N-VA wou? En met zeven kan er urenlang, dagenlang, oeverloos en eindeloos gepraat worden. Of zou de N-VA soms niet willen dat de financieringswet uitgebreid en tot in de details doorgepraat wordt, kwestie van geen ruimte voor interpretatie meer over te laten?

Ondertussen liet Mark Eyskens – niet dat we hem verdenken van bijster veel inzicht in wat dan ook, maar toch – in de kranten van Sud Presse optekenen dat de CD&V de bocht reeds ingezet heeft. Voor één keer willen we hem geen ongelijk geven. Dat is dan ook de enige les die de Franstaligen in 2007 geleerd hebben, maar waar men het bij de N-VA blijkbaar nog steeds een beetje moeilijk mee heeft: bij het begin van federale onderhandelingen wil de CD&V nog wel moeilijk doen, en zelfs al eens stoer de Vlaamse kaart trekken zoals met de financieringswet. Maar na pakweg een honderdtal dagen komen er barsten in het Vlaamse profiel van de CD&V, en neemt de raison d'état stilaan over. Men begint ongeduldig te worden. Men begint te geloven in het verhaaltje dat de N-VA hoe dan ook geen compromis zal aanvaarden. Men raakt stilaan murw door de druk vanuit Franstalige hoek, vanuit sp.a en Groen!, vanuit ACW, vanuit de eigen middens, en niet in het minst vanuit de Noord-Belgische media om toch maar het aangeboden Franstalige compromis te aanvaarden, ook al is dat verre van een eerbaar compromis. De Franstaligen weten dat, en zien dat de CD&V-tanker, vandaag eigenlijk maar een scheepje meer en na de volgende verkiezingen misschien zelfs maar een sloepje, stilaan begint te draaien. Nog een paar dagen palaveren in een high-levelgroep. Daarna nog een paar dagen discussiëren of er wel of niet vooruitgang werd geboekt. En daarna nog een weekje of die vooruitgang significant is of niet. Elke dag die zo gewonnen kan worden, is er eentje meer waarop de CD&V overstag kan gaan.

Kijk trouwens eens met hoeveel ijver, en vooral ook veel plezier, Yves Leterme zich ondertussen kwijt van zijn taak als eerste minister van een regering van lopende zaken. In New York de grote jan mogen gaan uithangen en een pleidooi houden om voorrang te geven aan de «menselijke ontwikkeling». Of ongrondwettelijke verkiezingen organiseren en grof kiezersbedrog plegen ook tot die «menselijke ontwikkeling» behoren, dat kwamen we niet te weten. Binnenkort mag hij trouwens nog enkele Europese toppen voorzitten. En af en toe slaagt hij er ook in om het nieuws te halen met alweer een meevaller op de begroting. Hoe lang zal het nog duren voor hij zélf naar Laken trekt om voor te stellen een regering-Leterme III op de been te brengen – enkel en alleen in het belang van België, of wat had je gedacht? Dat hij daarmee in één moeite door Kris Peeters een ferme peer zou kunnen stoven en terug op zijn plaats zou kunnen zetten – één trede lager dan hemzelf uiteraard - is altijd leuk meegenomen.

De tijd werkt dus in het nadeel van de N-VA, en in het voordeel van België en de Franstaligen. Misschien blijkt binnen enkele weken wel dat de N-VA dan toch contournable is, «aangezien ze geen compromissen kunnen besluiten», en er met haar dus geen rekening hoeft gehouden te worden. Dan doet het er ook niet zoveel meer toe of een regering van Nationale Eenheid aan Vlaamse zijde een meerderheid heeft of niet. Heeft ze geen meerderheid, dan zal dat toch uitsluitend de schuld van de N-VA zijn die maar had moeten toegeven. Het precedent werd daarvoor reeds geleverd met de regering-Leterme I, inclusief de lekke argumentatie die daarvoor ondertussen al vele malen maar met weinig overtuiging opgevoerd werd.

Peiling Vers l'Avenir: PS blijft flirten met zetelmeerderheid

Deze ochtend publiceerde de krant Vers l'Avenir de resultaten van een nieuwe opiniepeiling, zij het alleen in Franstalig België. Uit de resultaten blijkt dat PS in de Franstalige Gemeenschap met een zetelmeerderheid blijft flirten. Vergeleken met de huidige zetelverdeling zou de winst van de PS overigens vooral ten koste van cdH en Ecolo gaan.

Over het algemeen bevestigt de peiling van Vers l'Avenir de trends die al zichtbaar werden in de peiling van La Libre Belgique van verleden week. De PS bereikt nieuwe hoogten, met nu zelfs een score boven de veertig procent. De liberale MR herstelt zich tegenover de peilingen van voor de verkiezingen, en blijft daarmee op het niveau van de laatste verkiezingsuitslag. CdH zakt echter weg naar de vierde plaats, terwijl Ecolo opschuift naar de derde plaats. Dat opschuiven is echter behoorlijk relatief, want de partij blijft status quo tegenover de laatste verkiezingsuitslag.

Misschien illustreert de prognose voor de zetelverdeling in de Franstalige Gemeenschap nog het beste de huidige bewegingen in het Franstalige partijlandschap. Terwijl MR stabiel blijft tegenover de verkiezingen van 2009, maakt de PS een enorme sprong voorwaarts en behaalt ei zo na een meerderheid. Die winst van de PS staat echter tegenover verlies voor zowel cdH als Ecolo, overigens netjes verdeeld tussen die twee partijen. Voor elk van de twee maakt het verlies ongeveer een derde van het huidige aantal zetels uit.

Deze laatste vaststelling kan de oorzaak zijn van de huidige preformatieproblemen. Indien cdH en Ecolo op dit ogenblik inderdaad met de indruk zitten dat zij geen winst kunnen maken, en electoraal zelfs aan de kant zitten waar de klappen vallen, dan hebben zij er inderdaad geen belang bij om snel tot een akkoord te komen. En nog minder om erg toegeeflijk te zijn tegenover de Vlamingen, in het bijzonder dan de N-VA. Wie niet verder dan de eigen aanhang kijkt, kan ondertussen misschien de indruk krijgen dat de PS versterkt uit deze peiling komt, maar het kan voor die partij toch moeilijk een voordeel zijn opgescheept te zitten met twee kregelige regeringspartners in de regionale regeringen én aan de federale onderhandelingstafel. Een beetje minder winst voor de eigen partij en een wat milder resultaat voor Ecolo en cdH zou voor Elio di Rupo ongetwijfeld veel gunstiger geweest zijn.

Bijlage: Overzicht van alle peilingen in Wallonië sedert 2006 (PDF).

Jan Peumans oogstte wat Béatrice Delvaux iedere dag zaait

Voorzitter van het Vlaams Parlement Jan Peumans werd zondagavond het slachtoffer van fysiek geweld bij het verlaten van een ijssalon in Wezet (Visé). In de Vlaamse media wil men daar opvallend SEREEN over doen, maar het voorval roept toch enkele vragen op. Hoe zit het bijvoorbeeld met de morele schuld van Béatrice Delvaux, die in het verleden in haar krant Le Soir oproepen tot fysiek geweld tegen de N-VA liet publiceren? En waar is het CGKR om zich «voor alle zekerheid» al burgerlijke partij te stellen in dit overduidelijke geval van racistisch geweld?

Jan Peumans werd samen met zijn vrouw achtervolgd door een «opgehitste Waal» – het zou gaan om Robert Liebens, overigens een militant van de beruchte Action Fouronnaise (AF) – toen hij zondagavond een ijssalon verliet in het Waalse Wezet. De belager schold de voorzitter van het Vlaams Parlement uit voor het vuil van de straat, en deelde uiteindelijk ook een paar rake klappen uit. Resultaat was een scheve kaak en een interne bloeding aan het hoofd, maar het had ook veel erger kunnen zijn als er niet toevallig een politiecombi voorbij reed. Opmerkelijk aan de zaak is echter dat de agenten niet bepaald vriendelijk waren voor Jan Peumans, en de zaak liever blauwblauw hadden gelaten wegens «geen tijd». Uiteindelijk werd er toch een proces verbaal opgesteld, maar daar moest Jan Peumans eerst wel lang op aandringen.

In de Vlaamse media wil men duidelijk niet al te veel woorden vuil maken aan deze zaak. Er wordt wel degelijk over bericht, maar meer dan dat is het ook niet. Stel je echter voor dat Jan Peumans' Waalse collega Emily Hoyos ergens in Vlaanderen een paar rake klappen zou krijgen, de toon zou al helemaal anders zijn. Als dan bovendien zou blijken dat toevallig voorbijrijdende agenten de zaak eigenlijk de moeite niet waard vinden om er een proces verbaal van op te stellen, zou het hek helemaal van de dam zijn. En dan hebben we het nog niet gehad over de taal waarin dat proces verbaal opgesteld zou moeten worden – faciliteitengemeente of niet.

Spijkers op laag water? We hoeven maar een jaar terug te spoelen, meer bepaald naar februari 2009, om de proef even op de som te nemen. Supporters van Genk zongen tijdens een wedstrijd tegen Tubeke «Les Wallons, c'est du caca», en meteen stond het land in rep en roer. Aan Franstalige zijde vond men dat de KBVB niet streng genoeg kon optreden tegen de Vlaamse clubs, terwijl de commentatoren aan Vlaamse zijde niet diep genoeg in het stof konden kruipen om een mea culpa uit te schreeuw. Let wel, in die voetbalstadions ging het om niet meer dan verbaal geweld, en dus niet om fysiek geweld. En er is nog altijd een wezenlijk verschil tussen iets kwetsend vinden, en letterlijk gekwetst worden.

Mogen we verder ook even herinneren aan wat nog niet zo heel lang geleden zwart op wit gedrukt stond in Le Soir, en wat die krant de bijnaam Gazette Mille Collines opleverde? Op zaterdag 22 maart 2008 bijvoorbeeld mocht Pierre Bouillon uit de doeken doen hoe hij de «regering-Leterme ¾» wou redden:

Petit a : convoquer la N-VA au port d’Ostende. Et quand on dit N-VA, c’est toute la N-VA : président, vice-présidents, secrétaire général, trésorier, sénateurs, députés, élus régionaux, élus communaux, élus provinciaux, présidents des sections locales, militants, sympathisants, électeurs. Petit b : embarquer tout ça dans un cargo et l’emmener au milieu de l’Atlantique. Petit c : couler le rafiot.

De N-VA diende klacht in wegens racisme, maar het CGKR verklaarde zich onbevoegd. Begin dit jaar was het echter weer prijs, toen de krant een foto van een massagraf afdrukte naast een vrije tribune van Jean-Paul Marthoz over de Vlaamse wooncode. Opnieuw diende de N-VA klacht in, alweer zonder resultaat. Of toch: politiek-correct Vlaanderen vond het nodig Bart de Wever door de mangel te halen.

Hoofdredactrice Béatrice Delvaux was zich hardnekkig van geen kwaad bewust, noch bij het eerste noch bij het tweede artikel. Meer zelfs, volgens haar was het tweede artikel een oproep tot meer democratie en samenhorigheid. Ze mocht daarbij haar standpunt uitgebreid verdedigen in de Nederlandstalige en in Noord-België verschijnende krant De Standaard, en krijgt daar tot op de dag van vandaag trouwens nog regelmatig ruimte om haar mening te ventileren. Het is een voorrecht waar niet iedereen van kan genieten. Mandatarissen van een bepaalde partij bijvoorbeeld moeten al minstens een aura van dissidentie binnen de partij rond zich hangen hebben om nog maar in aanmerking te kunnen komen voor één enkel opiniestuk. Die partij werd dan ook in tweede herkansing veroordeeld wegens racisme, in tegenstelling tot de in de ogen van de redactie van De Standaard eerbiedwaardige krant Le Soir.

Maar zoals de kogels in Nederland niet van rechts kwamen, of de messteken uit islamofobe hoek, zo werden ook de rake klappen zondagavond niet uitgedeeld door een extreem-rechtse Vlaming. Toen Hans van Themsche het vier jaar geleden in zijn zieke hoofd kreeg twee mensen op klaarlichte dag neer te schieten, werd onmiddellijk het concept «morele schuld» gecreëerd om te bewijzen dat het Vlaams Belang achter de moord zat. Noch het Vlaams Belang, noch het Vlaams Blok hebben ooit opgeroepen tot het gebruik van fysiek geweld tegenover buitenlanders, maar toch had de partij met haar discours een atmosfeer gecreëerd waarin de moorden mogelijk geworden waren. Of zo ging toch de redenering. Hoeveel zwaarder moet dan niet de «morele schuld» van Béatrice Delvaux en Le Soir vandaag wegen, wanneer men de gebeurtenissen van zondagavond naast de twee hierbovenvermelde artikels plaatst? Moest een idioot het ooit eens in zijn hoofd halen de hoofdredactrice van Le Soir te «komen vinden» in Dilbeek, moet men er niet aan twijfelen dat de morele schuld binnen de kortste keren in de schoenen van Bart de Wever en de N-VA zou geschoven zijn. Ook door Vlaamse commentatoren overigens.

De Waalse minister-president Rudy Demotte raakte vandaag trouwens niet veel verder dan Jan Peumans obligaat beterschap te wensen, en iets te wauwelen over «Waalse waarden», namelijk openheid en goede ontvangst. Maar wat zou hij met die «Waalse waarden» eigenlijk bedoeld hebben? Ik neem aan dat hij het eigenlijk over «Belgische» waarden had, ja toch? Of nam hij de gelegenheid te baat om de Vlamingen nog eens impliciet diets te maken dat zij die waarden van openheid en goede ontvangst niet zouden kennen? En wat te denken van de voorzitster van het Waals Parlement Emily Hoyos, die het had over de «natuurlijke gastvrijheid en vreedzaamheid van de mannen en vrouwen in Wallonië», en dat de Walen «des gens de dialogue» zouden zijn. Ik hoop maar dat ook dat niet impliciet «in tegenstelling tot» stond. Bij geen van de twee kon er trouwens een opmerking over het gedrag van die politieagenten af. Misschien waren het wel toevallig allochtone politieagenten, die ondanks alles nog niet zo goed geïntegreerd waren in de Waalse maatschappij?

Heeft iemand trouwens al een reactie van het CGKR opgevangen? Het centrum is er anders als de kippen bij om elk voorval waar van ver of dichtbij racisme bijgesleurd kan worden te veroordelen in de media, maar vandaag heb ik hen nog niet gehoord. Bij Gazet van Antwerpen luidt het nochtans dat de Waal onder meer «sale Flamand» zou geroepen hebben, wat weinig twijfels overlaat wat betreft het motief van de dader. Stel je voor dat de dader geen Waal, maar een Vlaming was geweest, het slachtoffer een Marokkaan, het voorval niet in Wezet maar in Antwerpen had plaatsgevonden, en de dader onder meer «vuile Marokkaan» of «vuile moslim» had geroepen. De vraag zou dan niet geweest zijn óf het CGKR daarover een persmededeling met veel grote letters de wereld zou insturen, maar wel hoeveel minuten, geen uren het centrum daarvoor nodig zou gehad hebben. Maar ja, het slachtoffer was maar een flamin, en Franstaligen kunnen hoe dan ook en principieel niet van racisme verdacht worden. Zelfs al zouden er ooit doden vallen, dan nog zal het CGKR nadrukkelijk de handen in onschuld blijven wassen.

Reeds 180 jaar spreken de Franstaligen Frans wanneer ze met Vlamingen aan tafel zitten, en vinden dat niet meer dan normaal. Wanneer een Bart de Wever het na meer dan zestig dagen Franstalig onderhandelen in zijn hoofd haalt eventjes Nederlands te spreken, wordt dat al opgevat als een provocatie. Aan Franstalige zijde heeft men de mond vol over het principe dat geen enkel gewest of gemeenschap mag verarmen door een herziening van de financieringswet, om vervolgens een blanco cheque van 500 miljoen euro voor Brussel te vragen, neen, te eisen. Alsof dat geen verarming voor Vlaanderen zou inhouden. Wanneer Genkse voetbalsupporters idiote slogans scanderen, staat het land in rep en roer, maar wanneer de voorzitter van het Vlaams Parlement een pak slaag krijg, probeert men aan Franstalige zijde, bewust of onbewust, de Vlamingen nog eens in te peperen dat zíj, en zij alleen, de echte racisten en agressoren in België zijn. Een mens kan zich dan alleen maar afvragen wat Bart de Wever eigenlijk bezielt om met dit soort volk nog steeds aan de onderhandelingstafel te willen blijven zitten.

Peiling La Libre Belgique: Zetelmeerderheid voor «Vlaams Kartel», bijna-zetelmeerderheid voor PS

Deze week publiceerde La Libre Belgique de resultaten van de eerste opiniepeiling na de verkiezingen van 13 juni 2010. Winnaars in deze peiling waren zonder twijfel N-VA en PS, die allebei hun koppositie in de respectievelijke landsdelen verstevigden. Sp.a was duidelijk een verliezer in deze peiling, maar ook Lijst Dedecker en cdH komen behoorlijk bekaaid uit deze peiling. Wat de media echter volledig ontging was dat met deze uitslag het voormalige Vlaams Kartel van N-VA en CD&V in het Vlaams Parlement virtueel over een meerderheid zou beschikken. In het Zuiden van het land zou PS op een haar na naast zo'n meerderheid grijpen.

Wie verder terugblikt in de tijd dan alleen maar de laatste maanden, kan niet anders dan zich verbazen over de steile opgang van de N-VA. Twee jaar geleden flirtte de partij nog met de kiesdrempel van vijf procent – vandaag is de partij niet alleen de grootste in Vlaanderen, maar volgens de peiling van La Libre Belgique zelfs dubbel zo groot als haar eerste achtervolger, haar voormalige kartelpartner CD&V. De partij gaat er in deze peiling trouwens nog eens stevig op vooruit vergeleken met de laatste verkiezingen, wat meteen aangeeft dat ze haar plafond voorlopig nog niet bereikt heeft. De regeringsvorming die ondertussen al bijna drie maanden aansleept heeft blijkbaar geen negatief electoraal effect gehad op de partij.

De andere Vlaamse partijen doen het maar matig in deze peiling. CD&V, Open Vld en Vlaams Belang tekenen alle drie een licht verlies op vergeleken met de laatste verkiezingen, en dat na een voor elk van hen slechte verkiezingsuitslag. Deze achteruitgang mag echter niet verbazen, want de media-aandacht heeft zich de laatste drie maanden vooral op de N-VA toegespitst. Zolang de regeringsvorming aansleept mag dan ook verwacht worden dat N-VA in de opiniepeilingen van de situatie zal kunnen blijven profiteren.

Anders is de achteruitgang van sp.a, die overigens in tegenstelling tot de drie andere partijen wel statistisch significant is. De partij zet in deze peiling met marge haar slechtste resultaat in zes jaar neer. Zou het kunnen dat de Vlaamse kiezer de houding van de sp.a in de huidige regeringsonderhandelingen slechts matig weet te appreciëren? Dat partijvoorzitster Caroline Gennez af en toe platte leugens vertelt – denk aan haar uitspraken dat een communautair akkoord dichtbij was, hoewel iedereen een dag later zwart op wit kon vaststellen dat er zelfs nog geen begin was, of dat Vlaanderen een historische kans gemist zou hebben, terwijl de Franstalige voorstellen een ware catastrofe zouden hebben betekend – en zich profileert als een partij die het geen donder kan schelen wat er in Vlaams-Brabant of Brussel gebeurt als ze maar aan de macht kan komen, zal misschien dan toch zo haar invloed hebben. Als de sp.a uit het huidige dal wil kruipen, zal ze het geweer nog drastisch van schouder moeten veranderen.

Overigens opmerkelijk voor de nieuwe achteruitgang van de sp.a is dat Groen! daar niet van weet te profiteren. De partij blijft stabiel rond de zeven–acht procent hangen, genoeg om geen gevolgen te ondervinden van de kiesdrempel, maar anderzijds toch ook geen resultaat om over naar huis te schrijven op een ogenblik dat sp.a verder in mekaar schrompelt. Groen! en sp.a vertegenwoordigen volgens deze peiling samen amper nog een vijfde van het Vlaamse electoraat. De tijd dat sp.a in haar eentje een grotere aanhang had ligt nog niet zo ver achter ons… En wie droomt van een regenboogcoalitie in Vlaanderen zal nog enkele jaartjes geduld moeten oefenen, tenzij er zich in de loop van enkele jaren enkele zeer dramatische veranderingen zouden voordoen in het Vlaamse kiespubliek.

Tot slot nog enkele woorden over een partij die op sterven na dood lijkt te zijn: Lijst Dedecker. Eigenlijk volstaat een verwijzing naar de grafiek voor die partij reeds ruimschoots om aan te tonen dat het met de partij absoluut niet goed gaat. Bij de laatste verkiezingen kwam de partij ver onder de kiesdrempel uit, en in deze peiling verliest de partij nog maar eens een stuk van haar aanhang. Als hier niet snel verbetering in komt, zal de vraag of de partij zich niet beter opheft steeds meer op de voorgrond komen. Het gat in de markt waar de partij een paar jaar geleden kon induiken wordt vandaag op meer overtuigende manier bezet door de N-VA. Bovendien lijkt de Open Vld, met een nieuwe voorzitter en voorlopig nog in een oppositierol, terug te grijpen naar meer klassiek-liberale thema's nu ze niet meer hoeft samen te regeren met de PS. De malaise van Lijst Dedecker kan natuurlijk snel omslaan in winst indien de N-VA uiteindelijk toch in een federale regering zou stappen, en zeker als ook Open Vld er aan zou kunnen deelnemen en bovendien zou kunnen inbreken in de Vlaamse Regering. In het andere geval ziet het er bijzonder somber uit voor Lijst Dedecker.

Aan Franstalige zijde hoeft men niet lang te zoeken naar de winnaar in deze peiling, want dat is zonder twijfel en met ruime marge de PS. Net zoals de N-VA in Vlaanderen is het de PS in Wallonië die de laatste maanden met zowat alle media-aandacht is gaan lopen, en dat vertaalt zich natuurlijk in een winst in de peilingen. De partij behaalt net niet de veertig procent, en een simulatie voor de zetelverdeling in de Franse Gemeenschap geeft de partij op een haar na een absolute meerderheid. Het is daarmee duidelijk dat de partij opnieuw totaal incontournable is geworden in Franstalig België, een realiteit die diametraal tegengesteld is aan de zetelmeerderheid voor het voormalige Vlaams Kartel aan Vlaamse zijde. Hoe dan ook, de moeilijke preformatie is voor Elio di Rupo misschien niet helemaal vergeefs geweest, en deze peiling kan ertoe leiden dat de PS nieuwe verkiezingen niet helemaal ongenegen zou zijn, zeker als ze de schuld voor die nieuwe verkiezingen in de schoenen van de N-VA (en CD&V) zou kunnen schuiven.

Alle andere Franstalige partijen staan op verlies in deze peiling. Vooral cdH doet het slecht, misschien vooral omdat de partij tijdens de regeringsonderhandelingen in de schaduw van de PS is blijven staan. Bij de achteruitgang van MR dient een kleine kanttekening gemaakt te worden: de partij gaat er weliswaar op achteruit vergeleken met de laatste verkiezingen, maar vergeleken met de opiniepeilingen van het laatste jaar lijkt ze toch uit een dal te kruipen. De volgende opiniepeilingen zullen moeten uitwijzen wat hier de ware trend is.

Bijlage: Overzicht van alle peilingen in Vlaanderen sedert 2004 en alle peilingen in Wallonië sedert 2006 (PDF).

Wie wil nog sterven voor België?

Dat de Belgische constructie al betere tijden heeft meegemaakt, is wel het minste wat je kan zeggen na de gebeurtenissen van deze week. Het valt echter op dat de Franstalige media zich zonder aarzelen pal achter de Franstalige politici en hun Waals-Brusselse eisen schaarden, terwijl het aan Vlaamse zijde zoeken met een vergrootglas was om een journalist of een commentator te vinden die de Vlaamse eisen van N-VA en CD&V niet al te extremistisch vond. Daarom hieronder enkele korte bedenkingen over aspecten die schromelijk onderbelicht bleven in de Noord-Belgische pers.

Enkele kranten berichtten over een «combine» die het Paleis verleden week-end opgezet zou hebben om CD&V via de sociale partners onder druk te zetten en de N-VA zo te isoleren. Die combine mislukte, enerzijds omdat Voka, Boerenbond en UNIZO het spel niet wilden meespelen, anderzijds omdat ook ACW paste. En eigenlijk mislukte de combine – als er al een combine was – zelfs grandioos, omdat ze Voka, Boerenbond en UNIZO zelfs een platform verschafte om N-VA en CD&V openlijk en moreel te ondersteunen. Dat zal dus wel nooit de bedoeling geweest zijn. Van de combine bleef niets mee over, tenzij een bijzonder afgemeten ontkenning met de staart tussen de benen door Thomas Leysen, voorzitter van het VBO, dat vooral bevestigde dat van de Brusselse salons en de Belgische haute finance vandaag nog maar weinig rest. Koning Albert II hoeft dus alvast op hen niet meer te rekenen om zijn troon overeind te houden. Wie zou zoiets een paar jaar geleden hebben durven voorspellen?

⁂
Al even opmerkelijk was dat ook het ACW liever de Belgische boot even afhield. Vóór de verkiezingen was Luc Cortebeeck nochtans niet te beroerd geweest om een niet mis te verstaan kiesadvies uit te delen. Vandaag speelt men echter liever op veilig. Blijkbaar beseft men in het ACW-hoofdkwartier dat zij er niets bij te winnen hebben de Vlaamse kiezer nog eens uitgebreid te schofferen aan wat misschien wel eens de vooravond van de Vlaamse onafhankelijkheid zou kunnen zijn. Opnieuw een pijnlijke vaststelling voor het Paleis dus: ook voor het ACW is het hemd nog steeds nader dan de rok, en is men niet bereid te sterven voor België. Auw.

⁂
Nog een bedenking over die combine: wat zou men eigenlijk in de Waalse volkscafés vinden van die PS-voorzitter die dus samenspant met een koning en enkele Belgische financiële toppen? Slim gevonden van hem om hun werkloosheidsuitkeringen veilig te stellen? Waar zijn trouwens de durvers-journalisten die hun stoute schoenen eens aantrekken om in die volkscafés enkele van die bedenkingen voor te gaan leggen? Wat vindt men er daar bijvoorbeeld van dat de PS en het cdH een gelijkheidsteken plaatsen tussen financiële zelfstandigheid en de verarming van Wallonië en Brussel? De verdediging van de rechten van de Franstaligen in hun villa's in Vlaams-Brabant? Of de vette blanco cheques voor Brussel, waarvoor men blijkbaar zelfs de Belgische unie (en dus de Waalse werkloosheidsuitkeringen) op het spel wil zetten? Het zou bijzonder interessant zijn om dat allemaal eens te weten te komen, maar ik heb zo'n vermoeden dat men er niet spontaan de Brabançonne zal aanheffen bij het aanhoren van al die vragen.

⁂
Hoeveel jaren wordt de Vlaamse kiezer nu al niet verteld, ingeprent, ingedramd, dat de financiële transfers van Noord naar Zuid niet bestaan, tenzij in de enge geesten van enkele bekrompen en extremistische Vlaams-nationalisten? En dat, als ze toch zouden bestaan, ze verwaarloosbaar klein zijn, al jarenlang afnemen, door de vergrijzing wel eens zouden kunnen omkeren in een verre toekomst, en hoe dan ook moreel superieur zijn aan een model waarbij iedereen voor zijn eigen kosten zou instaan. Dat plaatje valt echter niet te rijmen met de verbetenheid waarmee de Franstalige partijen de afgelopen dagen verkondigd hebben dat fiscale autonomie Wallonië en Brussel in een uitzichtloze armoede zou storten, en voor hen dus onaanvaardbaar is. Blijkbaar zijn die transfers dan toch niet zo onbeduidend. Blijkbaar nemen ze ook niet af. Laat staan dat ze in een verre of nabije toekomst zouden kunnen omkeren, want dan zouden de Franstalige politici wel gek zijn om fiscale autonomie af te wijzen. Tenzij ze natuurlijk willen wachten tot ze de laatste eurocent uit Vlaanderen hebben kunnen melken. Van de morele superioriteit van de Belgische Unie blijft in ieder geval bitter weinig over na al die overtuigende argumenten van de Franstalige partijen. En vooral: geen enkele Noord-Belgische journalist die bereid is bij dit alles eens op de implicaties te wijzen voor het gewest of de gemeenschap die vandaag de pecunia levert voor het onderhoud van die twee anderen.

⁂
Ook al opvallend: de lichtheid waarmee de Franstaligen kunnen dreigen met het einde van België. De gevatheid van Laurette Onkelinx bijvoorbeeld, als Bart de Wever cynisch opmerkt dat België dan misschien maar gesplitst moeten worden. Zij houden daar geen rekening mee, neen, zij zijn dat al aan het voorbereiden! Vergelijk dat maar eens met de schroom van Bart de Wever om nog maar over de eventuele mogelijkheid van het einde van België in een verre tot zeer verre toekomst te spreken, en dan zelfs nog maar in termen van een soort van zelfverdamping in de Europese Unie. Zelf denkt de straks veertiger het zelfs niet meer te zullen meemaken. (Men zou kunnen zeggen dat het meer zegt over zijn persoonlijke levensverwachting dan die van België.) Maar voor een goed begrip: het zijn wel degelijk PS en cdH die zich telkens weer willen opwerpen als de hoeders van de Belgische unie en de slachtoffers van die verfoeilijke Vlaamse separatisten.

⁂
Ja, en dan was er nog die commentatrice die opmerkte dat Bart de Wever en Elio di Rupo vroeg of laat voor een Belgisch regeerakkoord zullen moeten zorgen, omdat dat nu eenmaal moet. Ze zouden van de kiezer een mandaat gekregen hebben om België te besturen, lees: niet te splitsen. Daar zitten dus die universitaire beroepsschrijvers die van zichzelf menen dat zij de intellectuele bovenlaag van Vlaanderen vormen, en vooral zeer progressief zijn in alle mogelijke aspecten. Maar zich even losmaken uit het referentiekader van 1831 – geen datum uit de vorige eeuw, maar de eeuw daarvoor dus – dat is een beetje teveel gevraagd voor hen. Laten we echter even doorspoelen naar het Tsjecho-Slowakije van 1992, voor ons achttien jaar terug, voor hen 161 jaar vooruit. Noch de Tsjech Václav Klaus, noch de Slowaak Vladimír Mečiar hadden bij de laatste Tsjecho-Slowaakse verkiezingen van hun kiezers een mandaat gekregen om het land te splitsen, maar toch deden zij dat, zonder dat iemand daar vandaag op zou willen terugkomen. Pikant détail: Vladimír Mečiar wilde alleen maar een confederale staatsstructuur. Václav Klaus stelde hem echter voor de keuze: ofwel een sterke federatie, ofwel separatisme. Ziet er iemand parallellen?

⁂
Uitval van Joëlle Milquet: slechts twee – 2 – Vlaamse partijen verwierpen het laatste compromisvoorstel van Elio di Rupo. Je vraagt je dus af waar N-VA en CD&V het lef eigenlijk vandaan haalden om zich te verzetten tegen die overweldigende meerderheid van Franstalige partijen, sp.a en Groen!. Detail dat Joëlle Milquet liever niet vermeldt: de drie Vlaamse partijen die niet uitgenodigd waren op het overleg verwierpen óók het compromisvoorstel, de één in al wat sterkere bewoordingen dan de andere. En zelfs een stand van vijf tegen twee is in feite nog flatterend voor sp.a en Groen!, want samen vertegenwoordigden zij bij de laatste verkiezingen helemaal geen twee zevenden van de Vlaamse kiezers, doch slechts minder dan een kwart. Geen Noord-Belgische journalist die het aandurft dat even aan te stippen. Maar de partijen die het laatste voorstel van Elio di Rupo niet lusten vormen dus bij lange na niet een extremistische minderheid in Vlaanderen die maar beter zou inbinden, maar wel een overweldigende meerderheid vergeleken met de twee meelopers van de Franstalige partijen.

⁂
Het is trouwens walgelijk om zien hoe uitgerekend die twee partijen die zouden moeten opkomen voor de belangen van de kleine man en vrouw in de straat, zonder verpinken zuurverdiend Vlaams belastinggeld willen uitdelen aan de Franstaligen in Brussel en een volledige uitverkoop van Vlaams-Brabant willen organiseren om toch maar via het Belgisch niveau Vlaanderen een links beleid te kunnen opleggen. Om over hun eco-fetisjisme – een CO₂-parameter in de verdeelsleutels van de financieringswet!? – nog maar te zwijgen. Is dat sociaal? Is dat progressief? Of democratisch en legitiem? En dan zoals een Wouter van Besien met een uitgestreken gezicht op TV nog staan liegen ook, om te verdoezelen dat niet Bart de Wever maar hij er tijdens de onderhandelingen grotendeels voor spek en bonen bijzat omdat Frans voor hem nu eenmaal een beetje een moeilijke taal is. Nog veel tartines eten, en misschien dat het verstand er met de jaren dan toch nog zal willen doorkomen, beste Groen!-voorzitter!

⁂
«De koning houdt het ontslag van de preformateur in beraad.» «Het komt nu aan de koning toe een nieuwe benoeming te doen.» Zelfs republikein – nog steeds? – Bart de Wever schakelde zich de laatste dagen volledig in in het Belgische referentiekader en daarmee ook de koninklijke poppenkast van Laken. Het zijn echter uitspraken die vandaag nog uitgesproken kunnen worden door anderen dan stand-upcomedians om de eenvoudige reden dat je je nog wel kan voorstellen dat koning Albert II 's avonds, met de voeten in de pantoffels en starend naar het TV-scherm, zich daar zo een beetje zit te beraden naast zijn Paola. Wie zou het de goedhartige opa willen misgunnen? Ik wil zelfs niet uitsluiten dat hij af en toe al eens zelf een voorstel durft te lanceren om uit de politieke impasse te geraken, waarna zijn entourage hem met de glimlach op het gezicht toch maar op betere gedachten brengt. Maar ga maar eens voor de spiegel staan en probeer het eens te zeggen zonder in een bulderlach uit te barsten: «Koning Filip I houdt het ontslag van de preformateur in beraad.» Dat ze zich maar klaarhouden om extra treinen naar Brussel in te leggen de dag dat zoiets zich zal voordoen, want daar zal veel volk naar willen komen kijken. Bart de Wever denkt echter niet dat hij het einde van België nog zal mogen meemaken, ook al pocht Laurette Onkelinx dat zij dat al naarstig voorbereiden.

⁂
Op de valreep binnengelopen: de koning benoemt Danny Pieters en… André Flahaut tot bemiddelaars. Of er bij die bemiddelingen ook obussen ingezet zullen mogen worden is op dit ogenblik nog niet duidelijk, maar men kan wel veilig stellen dat alle hoop nog niet verloren is. Ja toch?